โรคต่างๆ

การรักษาโรคชันนะตุ

เชื่อหรือไม่คะว่า จุดเริ่มต้นของอาการคันศีรษะเพียงเล็กน้อย หากคุณไม่สังเกตความผิดปกติที่เกิดขึ้นและรีบทำการรักษาอย่างถูกต้อง อาจนำมาสู่ปัญหาเชื้อราบนหนังศีรษะได้ วันนี้พามาทำความรู้จักกับ “โรคชันนะตุ” อีกหนึ่งโรคติดต่อที่เกิดจากเชื้อราชนิดหนึ่งบนหนังศีรษะ จะมีลักษณะอาการและวิธีการรักษาอย่างไรบ้างนั้น ไปหาคำตอบพร้อมกันเลยค่ะ

เครดิตฟรี

โรคชันนะตุ (Tinea capitis) เชื้อราบนหนังศีรษะ
โรคชันนะตุ (Tinea capitis) เกิดจากเชื้อราชนิดหนึ่งของหนังศีรษะและเส้นผม เป็นโรคติดต่อที่มักเกิดจากคนหนึ่งไปยังอีกคนหนึ่งหรือติดต่อกันโดยใช้ของร่วมกัน เช่น หวี ผ้าเช็ดตัว หมอน เป็นต้น ผู้ป่วยมักมีอาการคัน ผมร่วงเป็นหย่อม ๆ หนังศีรษะตกสะเก็ด เกิดขึ้นได้กับทุกเพศทุกวัย ส่วนใหญ่มักพบในช่วงเด็กหัดเดินและเด็กวัยเรียน

สาเหตุของโรคชันนะตุ
โรคชันนะตุเกิดจากการติดเชื้อราชนิดหนึ่งที่เรียกว่า “เดอร์มาโทไฟต์ (Dermatophytes)” เชื้อราจะอยู่บนผิวชั้นนอกหนังศีรษะและเส้นผม โดยมีสาเหตุการติดเชื้อรา ดังต่อไปนี้

การสัมผัสผิวหนังคนที่ติดเชื้อ เราอาจได้รับเชื้อโรคชันนะตุจากการที่เราไปสัมผัสผิวหนังของผู้ติดเชื้อ
การสัมผัสสัตว์ที่ติดเชื้อ ซึ่งสัตว์ที่พบโรคชันนะตุ ได้แก่ วัว แพะ ม้า หมู โดยเฉพาะลูกสุนัขและแมว ผู้ที่ใกล้ชิดชอบสัมผัสสัตว์เลี้ยงอาจติดเชื้อจากการสัมผัส
การสัมผัสสิ่งของ เชื้อสามารถแพร่กระจายผ่านการสัมผัสกับวัตถุที่มีเชื้อจากมนุษย์หรือสัตว์ที่ติดเชื้อติดอยู่ เช่น เสื้อผ้าผ้าเช็ดตัวผ้าปูที่นอน หวี เป็นต้น
อาการที่บ่งบอกว่าคุณอาจเสี่ยงเป็นโรคชันนะตุ

สล็อต

ผมร่วงเป็นหย่อม ๆ เส้นผมขาดง่าย เปราะบางหลุดง่าย
เส้นผมที่หลุดออกจากหนังศีรษะจะเห็นเป็นจุดสีดำ ๆ
หนังศีรษะตกสะเก็ด พื้นที่ตกสะเก็ดมีสีเทาหรือแดง
คันศีรษะอย่างแรง
รู้สึกเจ็บปวดหนังศีรษะ
มีไข้ต่ำ 37.5-38 องศาเซลเซียส
ต่อมน้ำเหลืองบวม
วิธีการรักษาโรคชันนะตุ
การรับประทานยาต้านเชื้อรา
การรับประทานยาฆ่าเชื้อราแพทย์จะแนะนำยา กริซีโอฟูลวิน (Griseofulvin) และเทอร์บินาฟีน (Terbinafine) ซึ่งต้องรับประทานยาติดต่อกันประมาณ 6 สัปดาห์ ยาทั้ง 2 ชนิดนี้มีผลข้างเคียงที่พบบ่อย ได้แก่ ปวดท้องท้องเสีย เวียนหัว คลื่นไส้ อาเจียน โดยแพทย์จะแนะนำให้ผู้ป่วยทานยาร่วมกับอาหารที่มีไขมันสูงเพื่อลดผลข้างเคียงจากยาด้วย เช่น เนยถั่ว หรือไอศกรีม

สล็อตออนไลน์

การใช้แชมพูกำจัดเชื้อรา
แพทย์จะแนะนำแชมพูยาเพื่อกำจัดเชื้อราและป้องกันการแพร่กระจายของการติดเชื้อ แชมพูที่มีส่วนผสม คีโตโคนาโซล (Ketoconazole)หรือซีลีเนียมซัลไฟด์ (Selenium Sulfide) แพทย์อาจแนะนำให้คุณใช้แชมพู 2 ครั้งต่อสัปดาห์ เป็นเวลา 1 เดือน วิธีใช้คือชโลมแชมพูทิ้งไว้ประมาณ 5 นาทีแล้วล้างออกให้สะอาด แชมพูยาช่วยป้องกันไม่ให้เชื้อราแพร่กระจาย แต่ไม่อาจกำจัดเชื้อราให้หมดไป ต้องรักษาร่วมกับการรับประทานยาต้านเชื้อราด้วย

หากคุณพบว่ามีอาการคันศีรษะ ผมร่วง รังแค หรือความผิดปกติอื่น ๆ ที่เกิดบนหนังศีรษะ ควรปรึกษาแพทย์หรือผู้เชี่ยวชาญเพื่อรับการวินิจฉัยและรับการรักษาที่ถูกต้อง

การรักษาชันนะตุ

โรคชันนะตุรักษาได้ด้วยการรับประทานยาฆ่าเชื้อรา โดยยาที่แพทย์มักแนะนำให้ใช้ ได้แก่ กริซีโอฟูลวิน (Griseofulvin) และเทอร์บินาฟีน (Terbinafine) ซึ่งต้องรับประทานเป็นเวลาประมาณ 4-6 สัปดาห์ โดยการใช้ยาทั้ง 2 ชนิดนี้ควรระมัดระวัง เนื่องจากอาจมีผลข้างเคียง ซึ่งที่พบได้บ่อย คืออาการท้องเสียและอาหารไม่ย่อย ผู้ป่วยสามารถประทานยาที่ใช้รักษาร่วมกับอาหารที่มีไขมันสูงอย่างไอศกรีมหรือเนยถั่ว เพื่อลดผลข้างเคียงจากยา

นอกจากนี้ แพทย์มักแนะนำให้ใช้แชมพูสำหรับกำจัดเชื้อราร่วมด้วย ซึ่งจะช่วยขจัดสปอร์ของเชื้อรา และเป็นการป้องกันการแพร่เชื้อไปสู่ผู้อื่นหรือกระจายเชื้อไปยังหนังศีรษะบริเวณอื่น หรือผิวหนังตามร่างกายส่วนต่าง ๆ แชมพูขจัดเชื้อรานี้จะประกอบไปด้วยสารต้านเชื้อราอย่างคีโตโคนาโซล (Ketoconazole) หรือซีลีเนียมซัลไฟด์ (Selenium Sulfide) อย่างน้อย 2.5% วิธีใช้คือชโลมแชมพูทิ้งไว้ 5 นาทีแล้วล้างออก แพทย์อาจแนะนำให้ใช้สัปดาห์ละ 2 ครั้ง เป็นเวลา 1 เดือน ทั้งนี้ การใช้แชมพูขจัดเชื้อราเพียงอย่างเดียวสามารถช่วยชะลอหรือหยุดการแพร่กระจายของเชื้อราได้ แต่ไม่อาจกำจัดเชื้อราให้หมดไป ต้องรักษาร่วมกับการรับประทานยาต้านเชื้อราด้วย

jumboslot

ส่วนการรักษาผู้ที่มีการอักเสบอย่างรุนแรงจนมีตุ่มหนองนูนขึ้นมานั้นใช้วิธีรักษาเดียวกัน แต่ต้องใช้ระยะเวลาในการรักษานานกว่า เป็นเวลาประมาณ 12-16 สัปดาห์ นอกจากนี้ การกำจัดสะเก็ดหนองแข็งออกจะช่วยบรรเทาอาการคันและป้องกันการติดเชื้อทุติยภูมิได้ ควรใช้ผ้าพันแผลจุ่มน้ำอุ่นหรือน้ำเกลือแล้วแตะบริเวณแผลให้ชุ่มชื้นก่อน เพื่อไม่ให้รู้สึกเจ็บที่หนังศีรษะขณะนำสะเก็ดหนองเหล่านี้ออก แต่หากผู้ป่วยติดเชื้อขั้นทุติยภูมิจากแบคทีเรีย ก็จำเป็นต้องใช้ยาปฏิชีวนะในการรักษาร่วมด้วย เช่น ยาคลอกซาซิลลิน (Cloxacillin) พร้อมกับการทาครีมต้านเชื้อรา เพื่อช่วยให้แผลที่หนังศีรษะหายดีและป้องกันสะเก็ดหนองก่อตัวขึ้นอีกครั้ง

อย่างไรก็ตาม แม้จะได้รับการรักษาแล้ว แต่สปอร์ของเชื้อราบนหนังศีรษะที่เพิ่มจำนวนขึ้นเรื่อย ๆ อาจคงอยู่ได้เป็นเวลานานหลายเดือน การให้เด็กที่เป็นชันนะตุหยุดเรียนเพื่อรักษาตัวจึงไม่ช่วยอะไร และการรักษายังอาจไม่ได้ผลดี ในกรณีที่มีการติดเชื้ออีกครั้ง ผู้ป่วยไวต่อเชื้อมาก มีการดูดซึมยาไม่ดี หรือไม่ให้ความร่วมมือในการรักษา

ทั้งนี้ เมื่อตรวจพบว่ามีสมาชิกในครอบครัวติดเชื้อชันนะตุ หากจำเป็น อาจต้องตรวจรักษาสมาชิกคนอื่น ๆ รวมถึงสัตว์เลี้ยงภายในบ้าน เพราะมีโอกาสที่เชื้อจะเแพร่กระจายไปสู่กันและกัน และเพื่อป้องกันการติดเชื้อ เด็กและคนอื่น ๆ ในบ้านอาจต้องใช้แชมพูขจัดเชื้อรา 2-3 ครั้งต่อสัปดาห์ นานประมาณ 6 สัปดาห์ด้วยเช่นกัน นอกจากนี้ ผู้ติดเชื้อชันนะตุควรซักทำความสะอาดผ้าเช็ดตัวในน้ำสบู่ร้อนและตากให้แห้งด้วยการใช้ความร้อนสูงทุกครั้งหลังจากใช้ผ้าเช็ดตัวเสร็จ และควรทำความสะอาดหวีและแปรงด้วยการจุ่มลงในน้ำผสมผงซักฟอกในอัตราส่วน 1:10 เป็นเวลา 1 ชั่วโมง ทำติดต่อกัน 3 วัน

ภาวะแทรกซ้อนของชันนะตุ

slot

ภาวะแทรกซ้อนของโรคชันนะตุที่อาจเกิดขึ้นตามมา ได้แก่ ผมร่วงรุนแรง ผมร่วงและทิ้งรอยแผลเป็นไว้อย่างถาวร นอกจากนี้ ผู้ป่วยอาจได้รับผลกระทบทางด้านจิตใจด้วย โดยเฉพาะในเด็ก เนื่องจากลักษณะอาการของโรคที่ทำให้เกิดความอับอาย เป็นที่รังเกียจ หรือถูกเพื่อนล้อ เกิดเป็นปัญหาทะเลาะวิวาทเมื่อเด็กรู้สึกโกรธจนควบคุมตนเองไม่ได้และลงมือทำร้ายเพื่อนตามมาได้เช่นกัน

การป้องกันชันนะตุ

ชันนะตุเป็นโรคที่ยากต่อการป้องกัน เพราะมีสาเหตุมาจากเชื้อราที่แพร่กระจายได้ง่ายมาก อย่างไรก็ตาม การลดความเสี่ยงต่อการติดเชื้อโรคนี้ทำได้หากปฏิบัติตามดังนี้

ศึกษาและให้ความรู้เกี่ยวกับชันนะตุแก่เด็ก ๆ หรือสมาชิกในบ้านให้ตระหนักและระวังความเสี่ยงต่อการติดเชื้อโรคกลากจากผู้อื่นหรือสัตว์ที่ติดเชื้อ โดยบอกวิธีสังเกตอาการของการติดเชื้อโรคกลากและวิธีหลีกเลี่ยงแก่เด็ก ๆ
สระผมเป็นประจำ หรือหากมีบุตรหลาน ผู้ปกครองควรสระผมให้อย่างสม่ำเสมอ โดยเฉพาะหลังจากการตัดผมในร้านตัดผมที่เสี่ยงต่อการติดเชื้อจากการใช้หวีหรืออุปกรณ์ร่วมกับผู้ติดเชื้อ ทั้งนี้ เด็ก ๆ ยังควรตัดผมให้สั้นเข้าไว้เพื่อลดโอกาสเสี่ยงติดเชื้อ
อย่าใช้สิ่งของส่วนตัวร่วมกัน ไม่ว่าจะเป็นผ้าเช็ดตัว เสื้อผ้า หวี หรือของใช้ส่วนตัวอื่น ๆ และควรเน้นย้ำข้อนี้กับเด็ก ๆ ไม่ให้หยิบยืมหรือใช้สิ่งของเหล่านี้ร่วมกับผู้อื่น
รักษาสุขอนามัย สอนให้เด็ก ๆ หมั่นล้างมือเพื่อป้องกันการติดเชื้อ รวมทั้งทำความสะอาดพื้นที่สาธารณะที่มีการใช้ร่วมกันเป็นประจำ โดยเฉพาะบริเวณโรงเรียน ศูนย์เลี้ยงดูเด็ก โรงยิม และตู้ล็อกเกอร์สาธารณะต่าง ๆ
หลีกเลี่ยงการสัมผัสสัตว์ที่ติดเชื้อ โดยสังเกตได้จากผิวหนังของสัตว์ที่มีขนหลุดร่วงเป็นหย่อม ๆ ซึ่งมักปรากฏรอยแผล แต่บางครั้งสัตว์ที่ติดเชื้อโรคกลากก็อาจไม่มีอาการใด ๆ บ่งบอก จึงควรหมั่นนำสัตว์เลี้ยงไปตรวจกับสัตวแพทย์สม่ำเสมอ